Zon & Zeer – Marcelo

Door Harrie Lemmens

De twintigste editie van het boeiende en sympathieke literair festival Correntes d’Escritas in het Portugese Póvoa de Varzim werd geopend door de even boeiende en sympathieke Portugese president Marcelo Rebelo de Sousa, bijna net zo alomtegenwoordig als God zelf, wars van decorum en afstand, geliefd bij alle lagen van zijn volk, waardoor en waarmee hij zich graag laat selfen. En groot liefhebber van literatuur. Zo stelde hij jaren geleden, toen hij nog geen stof tot commentaar maar zelf commentaar gaf op tv, een bundel samen met zijn favoriete gedichten. Gelukkig het land dat zo’n leider heeft.

Marcelo, zoals hij in de volksmond heet, sprak mooie woorden over literatuur en de hele boekensector. Hij prees en bedankte de schrijvers en hun partners en kinderen, prees en bedankte de uitgevers en hun partners en kinderen, prees en bedankte de boekontwerpers en hun partners en kinderen, prees de drukkers en hun partners en kinderen, prees de persklaarmakers en hun kat, prees de boekverkopers van naar inkt geurend nieuw tot bedompt en gekreukt tweedehands, en hij prees en bedankte de lezers. Als president die niemand wil buitensluiten omarmde hij iedereen.

Dat was erg aardig van Marcelo.

Hoewel – iedereen? Eén groep vergat hij, de groep die wel vaker vergeten wordt, de groep waartoe ikzelf behoor. Hij repte met geen woord over de vertalers. Hoe kon hij! Was het niet zijn illustere landgenoot José Saramago, tot dusver de enige Portugeestalige Nobelprijswinnaar, die ooit zei: ‘De literatuur van een land wordt gemaakt door schrijvers, de wereldliteratuur door vertalers’?

Voor de lunch (het beroemde Portugese almoço) in de prachtige eetgelegenheid annex boekhandel O Theatro schudde ik zijn hand en sprak hem erover aan. Berispend, wat natuurlijk niet past tegen een president, maar nog voor ik het woord tradutores had laten vallen, sloeg hij zich voor het markante presidentiële hoofd en sprak het zelf uit. Berouwvol en beschaamd.

Dat siert een president.

En na afloop van de vorstelijke maaltijd begaf hij zich aan het hoofd van een stoet onderdanen zoenend, handenschuddend en selfend van de voormalige schouwburg naar de huidige, Teatro Almeida Garrett, toneel van het festival, om de lezing bij te wonen van zijn Kaapverdiaanse collega, schrijver-dichter Jorge Carlos Fonseca.

Foto Ana Carvalho

Doem-me a cabeça e o universo.
Mijn hoofd en de wereld doen zeer.
Fernando Pessoa 

Um novo sol já vai raiar.
Een nieuwe zon zal stralen.
Vinicius de Moraes

Geef als eerste een reactie

Geef een reactie

Uw e-mailadres wordt niet gepubliceerd.


*


Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.